Mädäniyät

Güzäl Yäxina: “Min milli roman yazunı maqsat itep quymadım”

Qazanda “Zuleyxa otqrıwayıt ğlaza” romanınıñ tatarçağa tärcemäse kiñ cämäğätçelekkä täqdim itelde

 
(Qazan, 31 may, “Tatar-inform”, Läysän İsxakova). Bügen Qazandağı “Noğay” qunaqxanäseneñ “Tuqay” konferents-zalında Güzäl Yäxinanıñ “Zuleyxa otqrıwayıt ğlaza” kitabın tatarçağa “Zöläyxa küzlären aça” isemdäge tärcemädä kiñ cämäğätçelekkä täqdim itü çarası buldı.

Roman Tatarstan kitap näşriätendä 1 meñ danä tiraj belän 521 bitle kitap räweşendä dönya kürgän. Şuşı näşriät direktorı İldar Säğdätşin alıp barğan oçraşuda romannıñ avtorı Güzäl Yäxina, äsärne tatar telenä tärcemä itkän şağirä Flera Tarxanova qatnaştı. Kürenekle qäläm ähelläre, ğammäwi mäğlümat çaraları wäkilläre, kitapxanäçelär dä çaradan çittä qalmağan. Kilüçelär arasında şağirälär Näcibä Safina, Flera Ğizzätullina, Fäyrüzä Möslimova, ädip häm ğalim Xänäfi Bädiği, “Çayan” jurnalınıñ elekkege baş möxärrire bularaq bilgele Räşit Zäkiev h.b.lar bar ide.

Güzäl Yäxina romannıñ, rus häm tatar telennän tış, dönyanıñ 20 telendä dönya küräçägen iskärtep: “Tuğan telem – tatar tele, şuña äsärneñ berençe bulıp näq menä tatar telenä tärcemä itelüe şäxsän minem öçen bik möhim”, – dip bilgeläp ütte. Şunısı qızıqlı: yaña basma romannıñ rus telendägese basılıp 1 yıl ütügä dönya kürep satuğa quyılğan. Yazuçı üzeneñ çığışında kitapnı tiz arada äzerläp, sıyfatlı itep bastırğan Tatarstan kitap näşriäte kollektivına, tärcemäçe Flera Tarxanovağa häm kitapnıñ rässamı, bizäleş möxärrire Rinat Xäsänşinğa räxmät belderde.

Flera Tarxanova süzlärençä, ğädättä, şundıy külämle äsärne tärcemä itü öçen kimendä 2 yıl waqıt kitsä dä, ul romannı şaqtıy tiz – 2 ay yarımda tärcemä itkän. Ul äsärneñ eçtälege belän tärcemä itü barışında tanışqan. Avtor belän kileşterep, tektstqa qayber tözätmälär dä kertergä turı kilgän. Äytik, Mortaza belän Zöläyxanıñ ulı äsärneñ originalında Yuzuf iseme belän atalsa, tatar telenä tärcemädä Yosıf dip birelgän. Bügenge oçraşuda Flera Tarxanova, Güzäl Yäxinağa möräcäğät itep, romannı başqa tellärgä tärcemä itkändä, şuşı tözätmälärne isäpkä alıp eşläw täqdime belän çıqtı.

Flera Tarxanova, tärcemä itkändä Güzäl Yäxina stile saqlandı, dide.

Şunı bilgeläp uzarğa kiräk: xalıqara kitap yärminkäsendä “Yıl kitabı” premiäsenä layıq bulğan älege äsär cämäğätçelektä törle fikerlär uyattı. Beräwlär romannı yuğarı bäyäläsä, ikençelär anı tänqit utına tottı.

Bügenge oçraşuda da kitap häm anıñ avtorına qarata törle fikerlär äytelde. Äytik, Xänäfi Bädiği fikerençä, bu äsärdä tarixi faktlar tupas räweştä bozılğan, anda tatar tormışı çağılış tapmasa da, tatar isemnäre, atamaları faydalanılğan, başqa millät wäkilläre isemnäre bulsa, ul cämäğätçelektä şundıy yañğıraş almas, bäxäs uyatmas ide.

Güzäl Yäxina: “Min milli roman yazunı maqsat itep quymadım. Tatarstanda romannıñ şaqtıy emotsional' qabul itelüennän dä, aña qarata bulğan tänqittän dä xäbärdarmın. Şundıy reaktsiä añlaşıla, çönki äsärdä bu cirlektäge keşelär turında süz bara. Tänqit Mäskäwdä dä buldı, ämma anda ul äsärneñ ädäbi üzençäleklärenä qağılışlı ide. Niçek kenä bulmasın, mine äsär tiräsendä barğan fiker alışu, bäxäs şatlandıra. Min romannı uqırğa waqıt tabıp, fikeren beldergän härkemgä räxmätle, xätta ul fiker tänqidi bulsa da”, – dide.

Flera Tarxanova da avtornı yaqlap, romannıñ tatar milläte turında tügel, ä ber tatar xatın-qızı yazmışına bağışlanğanlığına basım yasadı.

Näcibä Safina isä ädäbi äsärgä tipiklaştıru xas buluın bilgeläp, dimäk, romandağı geroylarnıñ sıyfatları tatar millätenä küçerelep qarala, dip iskärtep, üz fikeren belderde.

Oçraşuda romanğa qarata uñay fikerlär dä küp äytelde. Qatnaşuçılar arasında avtorğa häm tärcemäçegä räxmät süzläre belän möräcäğät itüçelär buldı.

İldar Säğdätşin fikerençä, roman tiräsendäge bäxäslär äle tiz genä sürelmäs. Niçek kenä bulmasın, äsärneñ tatar telenä tärcemä itelüe anıñ uquçılar auditoriäsen tağın da kiñäytä, bu, üz çiratında, alar da romanğa mönäsäbättä fikerlären belderä alaçaq digänne añlata, dip sanıy ul.

Foto http://www.tatkniga.ru saytınnan alındı.

Нашли ошибку в тексте? Выделите ее и нажмите Ctrl + Enter. Используется система Orphus.
    Опубликовать      

Поместите ссылку на статью в ваш блог:

Написать комментарий

Обновляется щелчком мыши